در امراض جهاز هضم بدان كه باصطلاح متجددين اطبّاء جهاز هضم عبارت است از دهان و مرى و معدة و روده و كبد و مرارة و طحال چون امراض مرى و معدة و روده بطريق قدماء اطباء ذكر شد از اين به بعد شروع مىكنيم بذكر امراض مرى و معدة بطريق دكتران جديده و پس از آنها بذكر امراض روده مىپردازيم به يارى خداى تعالى در ورم مرىّ گفته‌اند دكتران جديده در مرى ظاهر مىشود ورم از اشياء متعدّده مانند خناق ( ديفترى ) و قلاع كه زخم دهان باشد و يا عارض مىشود ورم بواسطه خراشى كه از فروبردن اشياء مخرّشه باشد مانند نانهاى خشك و يا استخوان و غيره كه باعث زخم و پاره كردن اجزاء مرى گردند و گاهى از هواى گرم و يا سرد و گاهى بعد از حميّات حارة و يا بعد از توقف خون در وريد اين ورم عارض مىگردد و اين ورم گاهى كم و گاهى متقيّح و گاهى سوراخ مىكند مرى را و علامت اين ورم درد و به سختى بلعيدن و گاهى در حين دخول اغذيه درد شدّت كرده و غذا بقذف ( قىء ) خارج مىگردد و قذف يعنى از دهان بيرون انداختن و اگر ورم حاد شد با تب مىباشد در علاج ورم مرى